98. antonin artaud

beds.interior v.van.goghΓΡΑΜΜΑ ΣΤΟΥΣ ΑΡΧΙΑΤΡΟΥΣ ΤΩΝ ΦΡΕΝΟΚΟΜΕΙΩΝ

Κύριοι,

Οι νόμοι, ή συνήθεια σας παρέχουν τό δικαίωμα νά μετράτε τό πνεύμα. Αύτή τήν αμφίβολη κυρίαρχη δικαιοδοσία,

είναι μέ τή συγκατάθεσή σας πού τήν έξασκείτε. ‘Ας γελάσουμε. Ή εύπιστία των πολιτισμένων λαών, των

σοφών, τών κυβερνώντων στολίζει τήν ψυχιατρική μέ ποιός ξέρει τί ύπερφυσικά φώτα! Ή δίκη τού έπαγγέλματός σας

έχει έκ τών προτέρων κριθεί. Δέν έχουμε πρόθεση νά συζητήσουμε έδώ τήν άξία τής έπιστήμης σας, μήτε τήν

άμφίβολη ύπαρξη τών διανοητικών άσθενειών. ‘Αλλ’ όμως σ’ έκατό φαντασμένες θεωρίες περί παθογένειας όπου έπιτείνεται

ή σύγχυση ύλης καί πνεύματος, σ’ έκατό ταξινομήσεις άπ’ τίς όποίες οί πιό άόριστες είναι ώς τώρα οί

μόνες χρησιμοποιήσιμες, πόσες καλόπιστες άπόπειρες γιά νά προσεγγίσετε τόν κόσμο τού έγκεφάλου όπου ζούν τόσοι

άπ’ τούς φυλακισμένους σας; Πόσοι είστε, γιά παράδειγμα, αύτοί γιά τούς όποίους τό όνειρο τού πρόωρα τρελού, οί είκόνες

τών όποίων είναι λεία είναι τίποτ’ άλλο άπό μιά σαλάτα λέξεων; Δέν άπορούμε πού σάς βρίσκουμε άνάξιους γιά ένα έργο

πού προορίζεται γιά πολύ λίγους. Ομως ξεσηκωνόμαστε ένάντια στό δικαίωμα πού παραχωρήθηκε σέ άνθρώπους,

στενόμυαλους ή όχι, νά τιμωρούν μέ μιά ίσόβια κάθειρξη χάριν τών άναζητήσεών τους στό χώρο τού πνεύματος.

Καί τί κάθειρξη! Ξέρουμε – κι είναι λίγα αύτά πού ξέρουμε- πώς τά άσυλα έκτός άπό τό νά είναι άσυλα, είναι

Albert.gleizesφρικτά κάτεργα, όπου οί κρατούμενοι προσφέρουν μιά εύκολη και δωρεάν χειρωνακτική έργασία, όπου οί ώμότητες

άποτελούν τόν κανόνα, κι αύτό μέ τή συγκατέθεσή σας. Τό άσυλο τών φρενοβλαβών, κάτω άπ’ τήν κάλυψη τής

έπιστήμης και τής δικαιοσύνης, μπορεί νά παραβληθεί μέ τό στρατώνα, τή φυλακή, τό δεσμωτήριο.

Δέ θά θέσουμε έδώ τό ζήτημα τών αυθαίρετων έγκλεισμών στά φρενοκομεία, για νά σας απαλλάξουμε άπ’

τόν κόπο τών εύκολων διαψεύσεων. Βεβαιώνουμε πώς ένας μεγάλος άριθμός άπ’ τούς οίκοτρόφους σας, τούς τελείως

τρελούς σύμφωνα μέ τόν έπίσημο όρισμό, είναι, κι αύτοί άκόμα, αύθαίρετα κλεισμένοι. Δέ δεχόμαστε νά έμποδίζεται

ή έλεύθερη άνάπτυξη ένός παραληρήματος, έξίσου νόμιμου, έξίσου λογικού, μέ κάθε άλλη άλληλουχία άνθρωπίνων

ιδεών ή ένεργειών. Ή καταστολή τών άντικοινωνικών άντιδράσεων είναι τόσο χιμαιρική όσο και άπαράδεκτη

στήν ούσία της. Όλες οί άτομικές ένέργειες είναι άντικοινωνικές.

Οί τρελοί είναι τά κατ’ έξοχήν άτομα -θύματα τής κοινωνικής δικτατορίας· στ’ όνομα αύτής τής άτομικότητας

πού είναι χαρακτηριστικό γνώρισμα τού άνθρώπου, άπαιτούμε ν’ άπελευθερωθούν αύτοί οί κατάδικοι τής εύαισθησίας,

γιατί μέ τήν ίδια λογική δέν άνήκει στήν έξουσία τών νόμων νά φυλακίζουν όλους τούς άνθρώπους πού σκέφτονται και ένεργούν.

Χωρίς νά έπιμείνουμε στόν άπόλυτα μεγαλοφυή χαρακτήρα τών έκδηλώσεων όρισμένων τρελών, στό βαθμό

πού είμαστε ίκανοί γιά νά τά έκτιμήσουμε, διακηρύσσουμε τήν άπόλυτη νομιμότητα τής άντίληψης πού έχουν γιά τήν

πραγματικότητα, καθώς και όλων τών πράξεων πού άπορρέουν άπ’ αύτή.

Μπορείτε νά τά θυμηθείτε αύτά αύριο τό πρωί τήν ώρα τής έπίσκεψης, όταν θά προσπαθήσετε νά συνομιλήσετε χωρίς

κώδικα μ’ αύτούς τούς άνθρώπους σέ σχέση μέ τούς όποιους,παραδεχτήτε το, πλεονεκτείτε μόνο ώς πρός τή δύναμη.

(Αντονέν Αρτώ: Η μεγάλη ημέρα και η μεγάλη νύχτα, Αιγόκερως 2001).

John-Atkinson-Grimshaw-nightharbourantonin.artaud.BigNight

a. ΣΤΗ ΜΕΓΑΛΗ ΝΥΧΤΑ (ή Η ΑΠΑΤΗ ΤΟΥ ΣΟΥΡΡΕΑΛΙΣΜΟΥ)

b. ΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΠΡΥΤΑΝΕΙΣ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ

——————————————————————–

1946 και ο Αντονέν Αρτώ έχει αποκτήσει ελευθερία κινήσεων από τους γιατρούς του, ύστερα από εγκλεισμό εννέα χρόνων σε ψυχιατρικά ιδρύματα, έχοντας υποστεί 58 ηλεκτροσόκ. Οι «Φίλοι του Αντονέν Αρτώ» θα οργανώσουν εκδήλωση στο θέατρο Sarah Bernard αλλά θα του απαγορευτεί η είσοδος, από φόβο για νέο σκάνδαλο σαν κι εκείνα που πάντα συνόδευαν τις εμφανίσεις του: ο άνθρωπος προς τιμήν του οποίου γίνεται η εκδήλωση ξεροσταλιάζει στο κρύο μπροστά στις πόρτες του θεάτρου, βηματίζοντας νευρικά, ενώ η καλή κοινωνία των Παρισίων απολαμβάνει τις αναγνώσεις των κειμένων του. Φυσιογνωμικά δεν έχει καμιά σχέση με τον όμορφο άνδρα που θαύμαζε ο κόσμος δεκαπέντε χρόνια πριν. Εξακολουθεί να παρουσιάζει μια υπέρμετρη ζωτικότητα και να μην αποχωρίζεται ποτέ τα 406 τετράδιά του, που έχει αρχίσει να μουντζουρώνει στο απομονωμένο περιβάλλον του ασύλου το 1945 και τα οποία θα τον συντροφεύσουν μέχρι το θάνατό του. Η επιστροφή του Αρτώ, του Μωμού γίνεται ερήμην του.

Λίγους μήνες αργότερα, το 1947, στην περίφημη διάλεξη στην κατάμεστη αίθουσα του Vieux – Colombier διαβάζει με πάθος τα κείμενά του στο κοινό, όπου παρευρίσκονται και οι Gide, Breton, Camus. Όταν με μια αδέξια κίνηση τα φύλλα γλιστράνε απ’ τα χέρια του, αδυνατεί να τα βάλει σε τάξη και χωρίς το κείμενό του γίνεται επιθετικός, αυτοσχεδιάζει, απαριθμώντας ένα ένα όσα του επέβαλλαν…Η ομιλία του γίνεται ολοένα και πιο ασυνάρτητη και αποσπασματική, μέχρι τη στιγμή που ανέβηκε ο Gide στη σκηνή, για να τον αγκαλιάσει και να τον φιλήσει… Πριν κλείσει χρόνος, ο Μωμός θα βρεθεί νεκρός στα πόδια του κρεβατιού του από υπερβολική δόση ένυδρης χλωράλης.

[…] έζησε πραγματικά τον ήρωά του και αναλώθηκε από αυτόν. Έγινε ο ίδιος θέατρο. Η εξέγερση του Αρτώ ήταν μια πραγματική κραυγή ενός ανθρώπου που υπέφερε από ένα σύστημα που τον έκλεινε σε ψυχιατρικά ιδρύματα, ενός ανθρώπου που αναζητούσε να καταλάβει την υποταγή των ατόμων στους κοινωνικούς μηχανισμούς και να κατανοήσει γιατί ο άνθρωπος δεν διαμαρτύρεται ενώ υποφέρει.   [ http://pandoxeio.com/2012/01/23/planodion49/ ]

Αφιέρωμα στον Antonin Artaud : Πλανόδιον # 49, Δεκέμβριος 2010

http://bonsaistoriesflashfiction.wordpress.com/planodion-trechonteychos/ ——————————————————

antonin-artaudta.artaud (1896-1948) UbuWeb

http://www.ubu.com/sound/artaud.html

Αυτόνομη Πρωτοβουλία

Advertisements